{"id":2959,"date":"2021-11-07T17:10:18","date_gmt":"2021-11-07T16:10:18","guid":{"rendered":"http:\/\/not-tarnow.pl\/?p=2959"},"modified":"2022-02-28T13:19:50","modified_gmt":"2022-02-28T12:19:50","slug":"wystawa-stulecie-uzyskania-przez-kobiety-w-polsce-praw-wyborczych-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.not-tarnow.pl\/index.php\/2021\/11\/wystawa-stulecie-uzyskania-przez-kobiety-w-polsce-praw-wyborczych-2\/","title":{"rendered":"Wystawa „Stulecie Uzyskania Przez Kobiety w Polsce Praw Wyborczych”"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/p>\n

Niepodleg\u0142o\u015b\u0107 mia\u0142a nie\u00a0tylko zas\u0142u\u017conych Ojc\u00f3w, ale\u00a0te\u017c wybitne Matki. Chocia\u017c ze\u00a0wzgl\u0119du na\u00a0realia epoki kobiety nie\u00a0sta\u0142y na\u00a0czele wojsk czy\u00a0ruch\u00f3w politycznych, ich praca dla\u00a0Polski mia\u0142a nie\u00a0mniejsze znaczenie.<\/p>\n

\u201eStulecie Uzyskania Przez Kobiety w Polsce Praw Wyborczych” <\/em><\/strong>– taki tytu\u0142 nosi kolejna ju\u017c Wystawa Fotograficzna <\/strong>prezentowana na pierwszym pi\u0119trze w Domu Technika Naczelnej Organizacji Technicznej NOT na tarnowskiej star\u00f3wce pod nr 10<\/strong>.<\/p>\n

Na 50 pionowych planszach o wymiarach 50 x 70 cm zaprezentowano mi\u0119dzy innymi histori\u0119 uzyskania 100 lat temu przez kobiety w Polsce praw wyborczych, jak i ich dzia\u0142alno\u015b\u0107 na przestrzeni tych stu lat poprzez lata II Wojny \u015awiatowej, czas trudnych lat powojennych, po dzie\u0144 dzisiejszy. Nasza \u201eopowie\u015b\u0107\u201d zaczyna si\u0119 w 28 listopada 1918 r., kiedy to Tymczasowy Naczelnik Pa\u0144stwa J\u00f3zef Pi\u0142sudski wyda\u0142 dekret o ordynacji wyborczej do Sejmu Ustawodawczego. Wed\u0142ug tego prawa odby\u0142y si\u0119 nast\u0119pnie wybory do pierwszego organu ustawodawczego pa\u0144stwa, kt\u00f3re w\u0142a\u015bnie odzyska\u0142o niepodleg\u0142o\u015b\u0107, organu b\u0119d\u0105cego zarazem konstytuant\u0105 – w 1921 r. uchwali\u0142 konstytucj\u0119, zwan\u0105 marcow\u0105.<\/p>\n

Artyku\u0142 1 dekretu, okre\u015blaj\u0105cy czynne prawo wyborcze w zbli\u017caj\u0105cych si\u0119 wyborach, stanowi\u0142: \u201eWyborc\u0105 do Sejmu jest ka\u017cdy obywatel pa\u0144stwa bez r\u00f3\u017cnicy p\u0142ci, kt\u00f3ry do dnia og\u0142oszenia wybor\u00f3w uko\u0144czy\u0142 21 lat\u201d. Z kolei artyku\u0142 7, kt\u00f3ry opisywa\u0142 bierne prawo wyborcze, brzmia\u0142: \u201eWybieralni do Sejmu s\u0105 wszyscy obywatele(ki) pa\u0144stwa, posiadaj\u0105cy czynne prawo wyborcze, niezale\u017cnie od miejsca zamieszkania, jak r\u00f3wnie\u017c wojskowi\u201d. Te kr\u00f3tkie i jednoznaczne postanowienia, kt\u00f3re dzi\u015b nie tylko nie budz\u0105 jakichkolwiek kontrowersji, ale s\u0105 wr\u0119cz oczywisto\u015bci\u0105, sto lat temu by\u0142y rewolucyjne. Przekonanie o tym, \u017ce sfera publiczna, w tym tak\u017ce udzia\u0142 w wyborach, jest i powinna pozosta\u0107 domen\u0105 m\u0119\u017cczyzn, by\u0142o tak rozpowszechnione, \u017ce w wielu krajach kobiety otrzyma\u0142y prawa wyborcze wiele lat p\u00f3\u017aniej. Do\u015b\u0107 powiedzie\u0107, \u017ce w Wielkiej Brytanii bierne prawa wyborcze kobiet uznano w roku 1928 (czynne – w 1918), we Francji kobiety uczestnicz\u0105 w wyborach od 1944 r. we W\u0142oszech od 1945, w Szwajcarii od 1971, a w jednym z jej kanton\u00f3w od 1990!<\/p>\n

Kluczow\u0105 jest tutaj USTAWA z dnia 17 marca 1921 roku, czyli KONSTYTUCJA RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ.<\/p>\n

W Imi\u0119 Boga Wszechmog\u0105cego!\u00a0 My, Nar\u00f3d Polski, dzi\u0119kuj\u0105c Opatrzno\u015bci za wyzwolenie nas z p\u00f3\u0142torawiekowej niewoli, wspominaj\u0105c z wdzi\u0119czno\u015bci\u0105 m\u0119stwo i wytrwa\u0142o\u015b\u0107 ofiarnej walki pokole\u0144, kt\u00f3re najlepsze wysi\u0142ki swoje sprawie niepodleg\u0142o\u015bci bez przerwy po\u015bwi\u0119ca\u0142y, nawi\u0105zuj\u0105c do \u015bwietnej tradycji wiekopomnej Konstytucji 3-go Maja \u2014 dobro ca\u0142ej, zjednoczonej i niepodleg\u0142ej Matki – Ojczyzny maj\u0105c na oku, a pragn\u0105c Jej byt niepodleg\u0142y, pot\u0119g\u0119 i bezpiecze\u0144stwo oraz \u0142ad spo\u0142eczny utwierdzi\u0107 na wiekuistych zasadach prawa i wolno\u015bci, pragn\u0105c zarazem zapewni\u0107 rozw\u00f3j wszystkich Jej si\u0142 moralnych i materialnych dla dobra ca\u0142ej odradzaj\u0105cej si\u0119 ludzko\u015bci, wszystkim obywatelom Rzeczypospolitej r\u00f3wno\u015b\u0107, a pracy poszanowanie, nale\u017cne prawa i szczeg\u00f3ln\u0105 opiek\u0119 Pa\u0144stwa zabezpieczy\u0107 \u2014 t\u0119 oto Ustaw\u0119 Konstytucyjn\u0105 na Sejmie Ustawodawczym Rzeczypospolitej Polskiej uchwalamy i stanowimy.<\/em> Artyku\u0142 12. tej\u017ce Konstytucji m\u00f3wi: Prawo wybierania ma ka\u017cdy obywatel polski bez r\u00f3\u017cnicy p\u0142ci, kt\u00f3ry w dniu og\u0142oszenia wybor\u00f3w uko\u0144czy\u0142 lat 21, u\u017cywa w pe\u0142ni praw cywilnych i zamieszkuje w okr\u0119gu wyborczym przynajmniej od przedednia og\u0142oszenia wybor\u00f3w w Dzienniku Ustaw. Prawo g\u0142osowania mo\u017ce by\u0107 wykonywane tylko osobi\u015bcie.<\/em> Takie by\u0142y pocz\u0105tki.<\/p>\n

KOBIETY NIEPODLEG\u0141O\u015aCI. Kim by\u0142y? \u017bonami i powiernicami polityk\u00f3w? Dzia\u0142aczkami spo\u0142ecznymi?\u00a0 Prekursorkami feminizmu? Dzia\u0142aj\u0105c w r\u00f3\u017cnych dziedzinach: w polityce, nauce, edukacji, kulturze, gospodarce i wojskowo\u015bci zmienia\u0142y losy lokalnych spo\u0142eczno\u015bci i ca\u0142ego spo\u0142ecze\u0144stwa. Pasjonuj\u0105ce by\u0142o tak\u017ce ich \u017cycie prywatne. Kobiety niepodleg\u0142o\u015bci mog\u0105 by\u0107 inspiracj\u0105 dla wsp\u00f3\u0142czesnych Polek. Mimo up\u0142ywu stu lat ich losy nadal fascynuj\u0105. To nie tylko \u017cony polityk\u00f3w, ale tak\u017ce (lub przede wszystkim) dzia\u0142aczki niepodleg\u0142o\u015bciowe i spo\u0142eczne. Ochotniczki w Polskiej Organizacji Wojskowej. Wyszkolone i wykszta\u0142cone. Wywiadowczynie, kurierki i instruktorki. Sanitariuszki i konstruktorki bomb. Odwa\u017cne do granic. Lojalne do ko\u0144ca. Opanowane i oddane. Ochotniczki z oddzia\u0142\u00f3w \u017ce\u0144skich POW. Konspiratorki z oddzia\u0142\u00f3w lotnych. Wypr\u00f3bowane w boju. Rosyjski publicysta czas\u00f3w powstania styczniowego Miko\u0142aj Berg pisa\u0142, \u017ce \u201ekobieta polska jest wiecznym nieuleg\u0142ym i niewyleczonym spiskowcem\u201d.\u00a0\u00a0 W niepodleg\u0142ej Rzeczypospolitej by\u0142y elit\u0105. Lekarki, publicystki, nauczycielki i artystki. Zasiada\u0142y w sejmie i senacie. Ideowe. Sta\u0142y si\u0119 wzorem dla konspiratorek z AK i dziewczyn z oddzia\u0142\u00f3w powsta\u0144czych Warszawy. Nieprzypadkowy jest zwi\u0105zek czasowy uznania politycznej r\u00f3wno\u015bci p\u0142ci z pierwsz\u0105 wojn\u0105 \u015bwiatow\u0105. W czasie jej trwania, gdy miliony m\u0119\u017cczyzn znalaz\u0142o si\u0119 w okopach, kobiety zaj\u0119\u0142y ich miejsce w gospodarce i \u017cyciu spo\u0142ecznym. Skoro podj\u0119\u0142y powszechnie t\u0119 odpowiedzialno\u015b\u0107, straci\u0142o uzasadnienie ugruntowane prze\u015bwiadczenie, \u017ce miejsce kobiety jest jedynie w domu i przy rodzinie.<\/p>\n

W naszym kraju przyznanie praw wyborczych kobietom jawi\u0142o si\u0119 jako tym bardziej oczywiste. Przez ca\u0142e XIX stulecie m\u0119\u017cczy\u017ani uczestniczyli w walce o odzyskanie niepodleg\u0142o\u015bci. W tym czasie na barki kobiet spad\u0142y liczne zaj\u0119cia uwa\u017cane za typowo m\u0119skie. W dodatku to na kobietach spoczywa\u0142o zadanie wychowania patriotycznego m\u0142odych pokole\u0144, kt\u00f3rych ojcowie poch\u0142oni\u0119ci byli walk\u0105, prze\u015bladowani, zabijani. Temu te\u017c mo\u017cna przypisa\u0107, \u017ce prekursorska decyzja naczelnika pa\u0144stwa nie spotka\u0142a si\u0119 ze sprzeciwem \u017cadnej si\u0142y politycznej.<\/p>\n

Szanowni Pa\u0144stwo.<\/em><\/p>\n

Nie trzeba dzisiaj zapewne nikogo specjalnie przekonywa\u0107 i udowadnia\u0107, jak bardzo wa\u017cn\u0105 rol\u0119 odgrywaj\u0105 i jakie szczeg\u00f3lne miejsce w naszym \u017cyciu i w naszych sercach zajmuj\u0105 kobiety.\u00a0 Wystawa fotograficzna, kt\u00f3r\u0105 Pa\u0144stwo ogl\u0105dacie jest tylko namiastk\u0105 tego co chcia\u0142oby si\u0119 pokaza\u0107 i wyeksponowa\u0107 o kobietach tamtych minionych ju\u017c lat, pokaza\u0107 bogactwo i r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 dziedzin \u017cycia, w kt\u00f3rych znalaz\u0142y swoje miejsce i funkcjonuj\u0105 kobiety dzisiaj. Kiedy 100 lat temu w roku 1921 kobiety uzyska\u0142y prawa wyborcze \u015bwiat wygl\u0105da\u0142 inaczej. Wiele si\u0119 od tamtego czasu zmieni\u0142o, ale rola kobiety w naszym \u017cyciu zawsze by\u0142a jest i b\u0119dzie ogromna. To co zawdzi\u0119czamy kobietom jest nie do przecenienia. Wystawa ukazuje bardziej szczeg\u00f3\u0142owo pocz\u0105tki uzyskania przez kobiety w Polsce praw wyborczych, i fakty z tamtych lat, natomiast czasy ju\u017c powojenne s\u0105 zbyt bogate by je przedstawi\u0107 cho\u0107by pobie\u017cnie. Sygnalizujemy tylko bogate w wydarzenia lata PRL, kt\u00f3rym nale\u017ca\u0142aby si\u0119 osobna wystawa.\u00a0 A jedna z ostatnich plansz pokazuje jakby w pigu\u0142ce niekt\u00f3re wybrane zawody, w kt\u00f3rych z powodzeniem realizuj\u0105 si\u0119 kobiety dzisiaj. Z racji ograniczonych mo\u017cliwo\u015bci powierzchni, wystawa sk\u0142ada si\u0119 tylko z 50 pionowych plansz o wymiarach szer. 50 i wys. 70 cm.<\/p>\n

Dodatkowo, dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci Biblioteki Pedagogicznej w Tarnowie, prezentujemy zbi\u00f3r ksi\u0105\u017cek o kobietach i wydarzeniach przedstawionych na wystawie.<\/span><\/p>\n

Wystaw\u0105 t\u0105 pragniemy odda\u0107 szacunek i ho\u0142d wszystkim kobietom, sk\u0142adaj\u0105c im podzi\u0119kowanie za te minione ju\u017c lata z prawem do g\u0142osowania.\u00a0 Kobiety przez 100 lat uzyska\u0142y ju\u017c wiele, ale nadal du\u017co pozostaje do \u017cyczenia, a jeszcze wi\u0119cej do zrobienia, aby g\u0142os kobiety w dzisiejszym \u015bwiecie by\u0142 bardziej s\u0142yszalny i by si\u0119 z nim bardziej liczono.\u00a0\u00a0 Maj\u0105c \u015bwiadomo\u015b\u0107 tego, \u017ce nie wyczerpali\u015bmy tematu w 100% (bo to w przypadku kobiet oczywi\u015bcie niemo\u017cliwe) zapraszamy i dzi\u0119kujemy wszystkim za ogl\u0105dni\u0119cie naszej wystawy.<\/p>\n

Organizatorzy: <\/em>Zarz\u0105d Rady NOT w Tarnowie<\/p>\n

Autor wystawy:<\/em> Sekretarz Zarz\u0105du Rady NOT, Prezes Oddzia\u0142u SIMP w Tarnowie \u2013 Les\u0142aw \u015awi\u0119tochowski<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\n

 <\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Niepodleg\u0142o\u015b\u0107 mia\u0142a nie\u00a0tylko zas\u0142u\u017conych Ojc\u00f3w, ale\u00a0te\u017c wybitne Matki. Chocia\u017c ze\u00a0wzgl\u0119du na\u00a0realia epoki kobiety nie\u00a0sta\u0142y na\u00a0czele wojsk czy\u00a0ruch\u00f3w politycznych, ich praca<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[15,12,16],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.not-tarnow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2959"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.not-tarnow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.not-tarnow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.not-tarnow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.not-tarnow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2959"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/www.not-tarnow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2959\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3200,"href":"https:\/\/www.not-tarnow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2959\/revisions\/3200"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.not-tarnow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2959"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.not-tarnow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2959"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.not-tarnow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2959"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}