{"id":7538,"date":"2025-12-08T13:48:05","date_gmt":"2025-12-08T12:48:05","guid":{"rendered":"https:\/\/www.not-tarnow.pl\/?p=7538"},"modified":"2025-12-08T14:26:03","modified_gmt":"2025-12-08T13:26:03","slug":"175-rocznica-smierci-gen-inz-jozefa-bema","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.not-tarnow.pl\/index.php\/2025\/12\/175-rocznica-smierci-gen-inz-jozefa-bema\/","title":{"rendered":"175. rocznica \u015bmierci gen. in\u017c. J\u00f3zefa Bema"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/p>\n

\u201ePolsko, Polsko! Ja ci\u0119 ju\u017c nie zbawi\u0119\u201d<\/em><\/strong> \u2013 tak mia\u0142y brzmie\u0107 ostatnie s\u0142owa wypowiedziane przez J\u00f3zefa Bema w chwili \u015bmierci. Genera\u0142 zmar\u0142 na malari\u0119 10 grudnia 1850 r.<\/strong> w syryjskim Aleppo, a jego prochy sprowadzono do Polski w 1929 r., spocz\u0119\u0142y w mauzoleum w Tarnowie.<\/p>\n

Genera\u0142 J\u00f3zef Bem ca\u0142e swoje \u017cycie po\u015bwi\u0119ci\u0142 walce o wolno\u015b\u0107. Walczy\u0142 w kilku wojnach i sta\u0142 si\u0119 bohaterem trzech narod\u00f3w. J\u00f3zef Bem urodzi\u0142 si\u0119 14 marca 1794 roku pod Tarnowem. Do historii przeszed\u0142 jako utalentowany genera\u0142 i \u015bwietny strateg, ale przede wszystkim by\u0142 wojownikiem ow\u0142adni\u0119tym my\u015bl\u0105 o wolnej Polsce.
\nJ\u00f3zef Bem by\u0142 r\u00f3wnie\u017c in\u017cynierem i za\u0142o\u017cycielem Polskiego Towarzystwa Politechnicznego w Pary\u017cu w 1835 roku, od kt\u00f3rego to wydarzenia datujemy pocz\u0105tek Naczelnej Organizacji Technicznej w Polsce.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

 <\/p>\n

Cyprian Kamil Norwid
\n<\/strong>\u201eBema pami\u0119ci \u017ca\u0142obny rapsod\u201d \u00a0<\/em><\/strong><\/p>\n

I
\n<\/em>Czemu, Cieniu, odje\u017cd\u017casz, r\u0119ce z\u0142amawszy na pancerz,
\nPrzy pochodniach, co skrami graj\u0105\u00a0oko\u0142o\u00a0twych kolan? \u2013
\nMiecz wawrzynem zielony i gromnic p\u0142akaniem dzi\u015b polan;
\nRwie si\u0119 sok\u00f3\u0142 i ko\u0144 tw\u00f3j podrywa stop\u0119 jak tancerz.
\n\u2013 Wiej\u0105, wiej\u0105 proporce i zawiewaj\u0105 na siebie,
\nJak namioty ruchome wojsk koczuj\u0105cych po niebie.
\nTr\u0105by d\u0142ugie we \u0142kaniu a\u017c si\u0119 zanosz\u0105 i znaki
\nPok\u0142aniaj\u0105 si\u0119 z g\u00f3ry opuszczonymi skrzyd\u0142ami
\nJak w\u0142\u00f3czniami przebite smoki, jaszczury i ptaki\u2026
\nJako wiele pomys\u0142\u00f3w, kt\u00f3re\u015b do\u015bciga\u0142 w\u0142\u00f3czniami\u2026<\/em><\/p>\n

II
\n<\/em>Id\u0105 panny \u017ca\u0142obne: jedne, podnosz\u0105c ramiona
\nZe snopami wonnymi, kt\u00f3re wiatr w g\u00f3rze rozrywa,
\nDrugie, w konchy zbieraj\u0105c \u0142z\u0119, co si\u0119 z twarzy odrywa,
\nInne, drogi szukaj\u0105c, cho\u0107 przed wiekami zrobiona\u2026
\nInne, t\u0142uk\u0105c o ziemi\u0119 wielkie gliniane naczynia,
\nCzego klekot w p\u0119kaniu jeszcze sm\u0119tno\u015bci przyczynia.<\/em><\/p>\n

III
\n<\/em>Ch\u0142opcy bij\u0105 w topory pob\u0142\u0119kitnia\u0142e od\u00a0nieba,
\nW tarcze rude od \u015bwiate\u0142 bij\u0105 pacho\u0142ki s\u0142u\u017cebne;
\nPrzeogromna chor\u0105giew, co si\u0119 w\u015br\u00f3d dym\u00f3w koleba,
\nW\u0142\u00f3czni ostrzem o \u0142uki, rzek\u0142by\u015b, oparta pod-niebne\u2026<\/em><\/p>\n

IV
\n<\/em>Wchodz\u0105 w w\u0105w\u00f3z i ton\u0105\u2026 wychodz\u0105 w \u015bwiat\u0142o ksi\u0119\u017cyca
\nI czerniej\u0105 na niebie, a blask ich zimny omusn\u0105\u0142,
\nI po ostrzach, jak gwiazda spa\u015b\u0107 nie mog\u0105ca, prze\u015bwi\u00e9ca,
\nChora\u0142 ucich\u0142 by\u0142 nagle i zn\u00f3w jak fala wyplusn\u0105\u0142\u2026<\/em><\/p>\n

V
\n<\/em>Dalej \u2013 dalej \u2013 a\u017c kiedy\u015b stoczy\u0107 si\u0119 przyjdzie do grobu
\nI czelu\u015bcie zobaczym czarne, co czyha za drog\u0105,
\nKt\u00f3re aby przesadzi\u0107, Ludzko\u015b\u0107 nie znajdzie sposobu,
\nW\u0142\u00f3czni\u0105 twego rumaka zeprzem jak star\u0105 ostrog\u0105\u2026<\/em><\/p>\n

VI
\n<\/em>I powleczem korow\u00f3d, sm\u0119c\u0105c uj\u0119te snem grody,
\nW bramy bij\u0105c urnami, gwizdaj\u0105c w szczerby topor\u00f3w,
\nA\u017c si\u0119\u00a0mury\u00a0Jerycha porozwalaj\u0105 jak k\u0142ody,
\nSerca zmdla\u0142e ocuc\u0105 \u2013 ple\u015b\u0144 z oczu zgarn\u0105 narody\u2026<\/em><\/p>\n

…………
\n<\/em>Dalej \u2014 dalej…<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u201ePolsko, Polsko! Ja ci\u0119 ju\u017c nie zbawi\u0119\u201d \u2013 tak mia\u0142y brzmie\u0107 ostatnie s\u0142owa wypowiedziane przez J\u00f3zefa Bema w chwili \u015bmierci.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[12],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.not-tarnow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7538"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.not-tarnow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.not-tarnow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.not-tarnow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.not-tarnow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7538"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/www.not-tarnow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7538\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7544,"href":"https:\/\/www.not-tarnow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7538\/revisions\/7544"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.not-tarnow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7538"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.not-tarnow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7538"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.not-tarnow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7538"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}